Wanneer heb je een brandwacht nodig? Dit moet je weten

Een brandwacht is nodig zodra er tijdelijk een verhoogd brandrisico is dat de normale voorzieningen niet afdekken. Denk aan laswerk bij een verbouwing of een festival op het Oldehoofsterkerkhof in Leeuwarden. In die gevallen kan de gemeente of de verzekeraar eisen dat er een gediplomeerde brandwacht aanwezig is. In Leeuwarden komt die vraag geregeld voorbij, van bouwprojecten tot evenementen in de binnenstad.

Wat doet een brandwacht precies?

Een brandwacht houdt toezicht op brandveiligheid op plekken waar het risico tijdelijk hoger is dan normaal. Dat is meer dan een beetje rondlopen. Een brandwacht controleert vluchtroutes en houdt risicovolle werkzaamheden in de gaten. Gaat er toch iets mis, dan grijpt hij direct in. Bij een beginnende brand telt elke seconde. Hoe eerder iemand blust of alarmeert, hoe kleiner de schade blijft.

Daarnaast is een brandwacht het aanspreekpunt voor de hulpdiensten. Komt de brandweer ter plaatse, dan weet de brandwacht precies waar het risico zit en wie er in het pand aanwezig zijn. Dat scheelt kostbare tijd tijdens een inzet.

Situaties waarin toezicht verplicht of verstandig is

In een aantal gevallen is een brandwacht geen keuze maar een eis. Die eis staat dan bijvoorbeeld in de evenementenvergunning of in de polisvoorwaarden van de verzekeraar. Veelvoorkomende situaties zijn bijvoorbeeld:

• Evenementen: bij grotere evenementen met tijdelijke bouwwerken, zoals podia, kan de gemeente brandveiligheidstoezicht als voorwaarde in de vergunning opnemen.
• Heet werk: bij lassen of dakdekken met open vuur springen vonken soms meters ver. Een smeulend plekje achter een wand kan uren later pas tot brand leiden, en juist daarom blijft een brandwacht ook ná het werk nog controleren.
• Uitgeschakelde brandmeldinstallatie: bij onderhoud of een storing is het pand tijdelijk „blind”. Een brandwacht neemt die bewakingsfunctie dan over, zodat het gebouw in veel gevallen gewoon in gebruik kan blijven.
• Besloten ruimtes: bij werk in bijvoorbeeld een tank houdt een brandwacht de omstandigheden en de vluchtweg in de gaten.

Ook zonder verplichting kan toezicht verstandig zijn. Organiseer je een drukbezocht feest in een oud pand in de binnenstad, dan wil je niet achteraf ontdekken dat een vluchtroute geblokkeerd stond. Loopt het dan mis, dan gaat het niet alleen om materiële schade, maar vooral om de veiligheid van je bezoekers.

Hoe regel je een brandwacht?

Wie een brandwacht nodig heeft, kan die niet zomaar zelf aanwijzen. Een vergunningverlener of verzekeraar vraagt om een rijksgediplomeerde kracht, omdat een rijksdiploma aantoont dat iemand is opgeleid om risico’s te herkennen en bij een incident juist te handelen. Een collega met een BHV-certificaat (bedrijfshulpverlening) volstaat dan niet.

Daarom werken veel organisatoren en aannemers met een gespecialiseerd bureau. Wil je een brandwacht inhuren, dan kun je terecht bij een landelijke partij als De Groot Brandwachten. Dat bedrijf levert rijksgediplomeerde brandwachten door heel Nederland, dus ook in Leeuwarden en de rest van Friesland, en is 24/7 bereikbaar. Dat laatste is handig als je brandmeldinstallatie op vrijdagavond uitvalt en je het pand toch open wilt houden.

Geef bij je aanvraag duidelijk aan om welke situatie het gaat en wat de vergunning of verzekeraar precies eist. Op basis daarvan kan het bureau bepalen hoeveel brandwachten er nodig zijn en voor welke uren. Zo voorkom je dat je te weinig toezicht regelt en alsnog tegen een afkeuring aanloopt.

Regel je brandwacht op tijd

Wacht niet tot vlak voor je evenement of de start van de werkzaamheden. Vergunningseisen worden soms pas laat in het traject duidelijk, en dan is het prettig als de bezetting al rond is. Check daarom bij de vergunningaanvraag of het opstellen van je bouwplanning meteen of er brandveiligheidstoezicht nodig is. Is dat het geval, dan leg je de aanvraag vroeg bij het bureau neer en begin je zonder losse eindjes aan je project of evenement.